เวลาต่อประกันรถ หลายคนเจอคำว่าชั้น 1, 2+, 2, 3+ และ 3 แล้วไม่แน่ใจว่าต่างกันตรงไหน บางคนยังเข้าใจว่าทำประกันชั้น 1 แล้วไม่ต้องมี พ.ร.บ. ซึ่งไม่ถูกต้อง
บทความนี้เทียบความคุ้มครองของแต่ละชั้นแบบภาษาง่าย ๆ พร้อมเกณฑ์ใหม่ที่ คปภ. กำหนดให้ประกันภาคสมัครใจต้องคุ้มครองคู่กรณีขั้นต่ำ ตั้งแต่ 1 มกราคม 2569
พ.ร.บ. กับประกันภาคสมัครใจ ต่างกันอย่างไร
- พ.ร.บ. (ประกันภัยภาคบังคับ) รถทุกคันต้องมีตาม มาตรา 7 พ.ร.บ.คุ้มครองผู้ประสบภัยจากรถ คุ้มครองเฉพาะความเสียหายต่อชีวิตและร่างกายของผู้ประสบภัย ไม่คุ้มครองตัวรถหรือทรัพย์สิน และไม่มี พ.ร.บ. ก็จดทะเบียนหรือต่อภาษีรถไม่ได้ (มาตรา 19) อ่านรายละเอียดได้ใน พ.ร.บ. รถ คืออะไร
- ประกันภาคสมัครใจ (ชั้น 1–3) เลือกทำเพิ่มได้ คุ้มครองส่วนที่ พ.ร.บ. ไม่ครอบคลุม เช่น ทรัพย์สินของคู่กรณี ความรับผิดต่อชีวิตร่างกายของบุคคลภายนอกส่วนที่เกินจาก พ.ร.บ. และตัวรถของเราตามชั้นที่เลือก
ประกันภาคสมัครใจจึงไม่ได้ใช้แทน พ.ร.บ. ต้องมีทั้งสองอย่างถ้าต้องการความคุ้มครองที่ครบ
เกณฑ์ใหม่ตั้งแต่ 1 มกราคม 2569
ตาม ข้อ 4 คำสั่งนายทะเบียน คปภ. พ.ศ. 2568 กรมธรรม์ประกันภัยรถยนต์ภาคสมัครใจ (รวมรถยนต์ไฟฟ้า) ต้องคุ้มครองความรับผิดต่อชีวิต ร่างกาย หรืออนามัยของบุคคลภายนอก (Third Party Bodily Injury หรือ TPBI) ไม่น้อยกว่า 500,000 บาทต่อคน และ 20,000,000 บาทต่อครั้ง โดยนับเป็นส่วนที่เกินจากความคุ้มครองตาม พ.ร.บ.
ตารางเทียบ 5 ชั้น
| ความคุ้มครอง | ชั้น 1 | ชั้น 2+ | ชั้น 2 | ชั้น 3+ | ชั้น 3 |
|---|---|---|---|---|---|
| ชีวิตและร่างกายของบุคคลภายนอก | ✓ | ✓ | ✓ | ✓ | ✓ |
| ทรัพย์สินของบุคคลภายนอก | ✓ | ✓ | ✓ | ✓ | ✓ |
| ตัวรถเรา เมื่อชนกับยานพาหนะทางบกที่มีคู่กรณี | ✓ | ✓ | ✗ | ✓ | ✗ |
| ตัวรถเรา เมื่อไม่มีคู่กรณี เช่น ชนเสาหรือตกข้างทาง | ✓ | ✗ | ✗ | ✗ | ✗ |
| รถหาย / ไฟไหม้ | ✓ | ✓ | ✓ | ✗ | ✗ |
| ภัยธรรมชาติ เช่น น้ำท่วม | ตามเงื่อนไขกรมธรรม์ | ตามเงื่อนไขกรมธรรม์ | ตามเงื่อนไขกรมธรรม์ | ตามเงื่อนไขกรมธรรม์ | ตามเงื่อนไขกรมธรรม์ |
ตารางนี้เป็นภาพรวมของแบบที่ขายกันทั่วไป วงเงินและเงื่อนไขจริงขึ้นกับแผนของแต่ละบริษัท เช่น ชั้น 2+ และ 3+ มักคุ้มครองตัวรถเฉพาะเมื่อชนกับยานพาหนะทางบกและระบุตัวคู่กรณีได้ ส่วนความคุ้มครองเพิ่มเติม เช่น อุบัติเหตุส่วนบุคคล ค่ารักษาพยาบาล และการประกันตัวผู้ขับขี่ ก็ต่างกันไปตามแผน
เลือกชั้นไหนดี
- รถใหม่ ราคาสูง หรือผู้ขับเพิ่งหัดขับ ชั้น 1 ครอบคลุมที่สุด รวมกรณีที่ไม่มีคู่กรณี
- รถใช้งานทั่วไปที่อายุหลายปี ชั้น 2+ ช่วยเรื่องชนกับคู่กรณี รถหาย และไฟไหม้ ในเบี้ยที่มักต่ำกว่าชั้น 1
- รถที่จอดในที่เสี่ยงหายแต่ไม่ค่อยได้ขับ ชั้น 2 คุ้มครองรถหายและไฟไหม้ แต่ไม่คุ้มครองตัวรถจากการชน
- รถเก่าราคาไม่สูง ชั้น 3+ หรือ 3 เน้นคุ้มครองความเสียหายที่เราทำกับคนอื่น ซึ่งมักเป็นภาระก้อนใหญ่ที่สุดเมื่อเกิดเหตุ
ไม่ว่าเลือกชั้นไหน ทุกชั้นต้องคุ้มครองบุคคลภายนอก เพราะเป็นความเสี่ยงที่อาจกลายเป็นหนี้ก้อนใหญ่ถ้าไม่มีประกัน
เบี้ยประกันขึ้นกับอะไร
เบี้ยประกันภาคสมัครใจไม่มีราคาเดียว แต่ละบริษัทคิดจากหลายปัจจัย เช่น
- ยี่ห้อ รุ่น และอายุของรถ รวมถึงรถยนต์ไฟฟ้าที่ใช้กรมธรรม์แบบเฉพาะ
- ทุนประกันตัวรถที่เลือก ยิ่งสูงเบี้ยก็ยิ่งสูง
- การระบุหรือไม่ระบุชื่อผู้ขับขี่ และอายุของผู้ขับ
- ประวัติการเคลมในปีก่อน ๆ
- การเลือกรับค่าเสียหายส่วนแรก ซึ่งมักช่วยให้เบี้ยลดลง
- ซ่อมห้างหรือซ่อมอู่ และความคุ้มครองเพิ่มเติมที่ซื้อ
จึงควรขอใบเสนอราคาหลายแห่ง แล้วเทียบความคุ้มครองแบบรายการต่อรายการ ไม่ใช่ดูเฉพาะราคา
เช็กลิสต์ก่อนเซ็นกรมธรรม์
- ☐ ทุนประกันตัวรถ เหมาะกับราคารถตอนนี้หรือไม่
- ☐ ค่าเสียหายส่วนแรก มีหรือไม่ และใช้ในกรณีไหน
- ☐ ระบุชื่อผู้ขับขี่หรือไม่ ถ้าระบุ คนอื่นขับแล้วเกิดเหตุจะเป็นอย่างไร
- ☐ ซ่อมห้างหรือซ่อมอู่
- ☐ วงเงินทรัพย์สินบุคคลภายนอก เพียงพอไหม
- ☐ TPBI ไม่น้อยกว่าเกณฑ์ใหม่ สำหรับกรมธรรม์ที่มีผลตั้งแต่ 1 มกราคม 2569
- ☐ ความคุ้มครองเพิ่มเติม อุบัติเหตุส่วนบุคคล ค่ารักษาพยาบาล การประกันตัวผู้ขับขี่
- ☐ ข้อยกเว้น เช่น กรณีผู้ขับเมาสุรา ซึ่งมักไม่คุ้มครองความเสียหายของรถเราเอง อ่านให้ครบก่อนตัดสินใจ
เมื่อเกิดเหตุ ใช้ประกันไหน
- คนบาดเจ็บหรือเสียชีวิต เริ่มจาก พ.ร.บ. ซึ่งจ่ายค่าเสียหายเบื้องต้นโดยไม่ต้องรอพิสูจน์ว่าใครผิด ดู เบิก พ.ร.บ. อย่างไร ส่วนที่เกินวงเงิน พ.ร.บ. จึงใช้ TPBI ของประกันภาคสมัครใจ
- ทรัพย์สินและตัวรถ ใช้ประกันภาคสมัครใจตามชั้นที่ทำไว้
- ถ้าเราเป็นฝ่ายถูก และคู่กรณีมีประกันภาคสมัครใจ ความเสียหายของรถเราเรียกจากประกันของคู่กรณีได้ในฐานะบุคคลภายนอก แม้เราจะทำแค่ชั้น 3 ก็ตาม แต่ถ้าคู่กรณีไม่มีประกันหรือหนีไป ประกันของเราจะช่วยได้แค่ไหนขึ้นกับชั้นที่ทำไว้
- แจ้งบริษัทประกันทันทีตามเบอร์ในกรมธรรม์ ถ้ามีปัญหาเรื่องการเคลมติดต่อ คปภ. สายด่วน 1186
💡 บันทึกวันหมดอายุทั้ง พ.ร.บ. และประกันภาคสมัครใจไว้ใน "รถของฉัน" ของแอป Bok200 สองฉบับนี้มักหมดไม่พร้อมกัน แอปจะเตือนแยกให้แต่ละฉบับ
สรุป
- พ.ร.บ. บังคับทุกคัน คุ้มครองเฉพาะชีวิตและร่างกาย ประกันภาคสมัครใจไม่ได้ใช้แทน พ.ร.บ.
- ชั้น 1 คุ้มครองตัวรถแม้ไม่มีคู่กรณี ชั้น 2+ และ 3+ คุ้มครองตัวรถเมื่อชนกับคู่กรณี ชั้น 2 คุ้มครองรถหายและไฟไหม้ ชั้น 3 คุ้มครองเฉพาะบุคคลภายนอก
- ตั้งแต่ 1 มกราคม 2569 ประกันภาคสมัครใจต้องมี TPBI ไม่น้อยกว่า 500,000 บาทต่อคน และ 20 ล้านบาทต่อครั้ง
- อ่านทุนประกัน ค่าเสียหายส่วนแรก และข้อยกเว้นก่อนเซ็นทุกครั้ง
